Savez udruženja potomaka ratnika Srbije 1912.-20. iz Vršca, parastosom i polaganjem venaca na spomenik Oslobodiocima grada na gradskom groblju, u nedelju 10. novembra, obeležio je i proslavio Dan oslobođenja Grada Vršca u Prvom svetskom ratu.
„Zahvaljujemo se ocu Nenadu Miliću na molitvi za sve naše ratnike koji su položili svoje živote u Velikom ratu za svoju otadžbinu i svima prisutnima koji su učestvovali u ovom svečanom činu i značajnom datumu za naš grad. Čestitamo svim građanima Vršca praznik i Dan Pobede u Prvom svetskom ratu“, saopštio je Savez udruženja potomaka ratnika Srbije 1912.-20. iz Vršca.
Pre 106 godina, 5. novembra, u Vršcu je formiran Narodni odbor, kojem je osnovni cilj bio da održi red u Vršcu i okolini Vršca. Za predsednika odbora izabran je ugledni lekar i politički vođa dr Slavko Miletić, sin Svetozara Miletića. Već 7. novembra sastali su se u obližnjem selu Jasenovo sa pristiglom Srpskom vojskom, koju je predvodio major Dušan Dodić (1884-1955) iz Milutovca.
Izaslanici iz Vršca informisali su srpsku vojsku o stanju u Vršcu i okolini i preneli molbu tamošnje komande nemačke vojske za miran prolazak njihovih trupa, koje su u tom trenutku bile u povlačenju iz Srbije preko Vršca ka Temišvaru.
Tom prilikom dogovoren je dan ulaska srpske vojske u Grad Vršac i doneta je odluka da to bude na Svetog Arsenija Prvog Arhiepskopa srpskog 10. novembra 1918. godine. Prilikom ulaska srpske vojske u Vršac nije bilo ni prinudne uprave, ni pljačke, ni represalija, niti nacionalne ostrašćenosti.
Vrščani su, uz najveće oduševljenje i radost, dočekali srpsku vojsku predvođenu majorem Dodićem, koji je trijumfalno projahao na belom konju. Ceremonija predaje ključeva Grada završila se uz sveopšte veselje, a kasnije svečanim pojanjem Vladike Gavrila i sveštenstva u Sabornoj crkvi.
Za gradonačelnika je imenovan advokat Ivan Kosirović, dotadašnji veliki beležnik. Po organizovanju nove vlasti, Vršac je pripremio i delagaciju koja je učestvovala na Velikoj narodnoj skupštini u Novom Sadu, na kojoj je doneta odluka o prisajedinjenju Vojvodine Kraljevini Srbiji i ujedinjenju u Kraljevinu Srba, Hrvata i Slovenaca.
Vršac je u 20. vek ušao kao grad sa 25.000 stanovnika i sa razvijenom malom industrijom, snažnom trgovinom i obnovljenim vinogradarstvom, dobrim saobraćajnim vezama sa Evropom, velikim brojem kulturnih i prosvetnih ustanova, raznim udruženjima, brojnim listovima na srpskom, nemačkom i mađarskom jeziku, nekoliko štamparija…
Prvi svetski rat predstavljao je veliko iskušenje za Vrščane. Grad su većinom nastanjivali Srbi i Nemci, dok su najbrojniji od drugih narodnosti bili Mađari, tako da su u gradu, jedna drugoj, bile suprotstavljene dve brojno skoro jednake nacionalne zajednice.
Jedan istoričar toga doba zapisao je: „Južni Banat je bio pravi logor, u opsadnom stanju i teroru, teren za ratnu opremu i za progon i upropašćavanje srpskog naroda”.
