Narodno pozorište „Sterija“ u Vršcu osnovano je neposredno nakon oslobođenja grada od nacističke okupacije. Njegovo osnivanje nastalo je kao izraz težnje da se nastavi, ratom prekinut, bogat kulturni i pozorišni razvoj Sterijinog rodnog mesta.
„Uverenja utemeljivača ove ideje bila su srodna i tada novim socijalističkim nastojanjima i zalaganjima da umetničkom stvaralaštvu i kulturnim delatnostima treba dati istaknutno mesto u posleratnom društvu. U tadašnjim revolucionarnim političkim promenama do kojih je došlo pobedom narodne revolucije, pozorište u Vršcu viđeno je kao prioritetni cilj, iako u ratom opustošenoj zemlji nije bilo kadrovskih, materijalnih, pa ni tehničkih mogućnosti. Živa scenska ekspresija, koju je moglo da stvori, komunikativna i svima dostupna, pozorišna umetnost viđena je i kao jedan od efikasnih oblika propagiranja i popularisanja tek ustanovljenih, revolucionarnih društvenih odnosa, sa svim humanim načelima koje su sa sobom ti odnosi doneli“, kaže vd direktora NP „Sterija“ Ivan Đorđević.
Đorđević podseća da je ovaj razvoj pratila tadašnja štampa, pa u Slobodnoj Vojvodini nalazimo tekst sa opsežnim tekstom pod naslovom „Kulturna politika narodne vlasti u Vojvodini od oslobođenja do danas“, u kojem nepotpisani autor između ostalog kaže: „Značajan rezultat u radu na kulturnom uzdizanju narodnih masa predstavlja stvaranje osam profesionalnih pozorišta (pre rata je postojalo samo jedno u Novom Sadu) i osnivanje mnogobrojnih amaterskih pozorišta i dramskih sekcija u kulturno- umetničkim društvima. Aktivnost ovih pozorišta u znatnoj meri doprinela je širenju socijalističke kulture u narodu“.
Veliki broj pozorišta osnovan je i u ostalim delovima naše zemlje. Podstaknuti revolucionarnim zanosom, osnivački odbori, motivisani željom i nestrpljenjem da se što pre prevaziđe zatečeno stanje posle rata, ali i da učine da ono što je proklamovano revolucionarnim deklaracijama što pre postane stvarnost.
Tako u članku „Kulturni život Vršca“, objavljenom u februaru 1947. u Slobodnoj Vojvodini stoji: „Oslobođenje je dalo našem narodu štamparije, knjige, narodne knjige, listove i časopise; narod je dobio narodne učitelje i predavače; izrasli su novi horovi i narodni orkestri; u istinskoj slobodi nicale su sve nove i nove amaterske pozorišne družine; otvoreni su domovi kulture, po fabrikama i preduzećima i ustanovama pojavile su se zidne novine, formirani su narodni univerziteti, čitaonice, knjižnice, knjižare, narodna pozorišta; otvoreni su mnogi bioskopi, muzeji, a pre svega omogućena je široka borba protiv nepismenosti – ostvarena je mogućnost da sam narod učestvuje u stvaranju svoje vlastite kulture. I grad Vršac je sve ovo osetio“.
Vršačko pozorište je bilo među prvima koja su nakon oslobođenja počela sa radom.
„Vršac je od nacističke okupacije oslobođen 2. oktobra 1944. godine, a osnivanje pozorišta usledilo je već početkom januara 1945. godine. Sam akt o osnivanju, nažalost, nije sačuvan. Međutim, iz drugih dokumenata, vidi se da je Narodno pozorište „Sterija“ u Vršcu osnovano 2. januara 1945. godine. U aktu koji je 26. novembra 1945. pod brojem 154 upućen Predsedništvu Narodne skupštine AP Vojvodine, Odeljenju za prosvetu, navodi se da „od 2. januara 1945. g. postoji u Vršcu Narodno pozorište „Sterija“. Osnovali su ga sami građani, kulturni i javni radnici, koji su odmah po oslobođenju, čim su uređene administrativne i upravne prilike i novi socijalni i politički odnosi, osetili potrebu i želju da svo građanstvo zainteresuje za kulturnu akciju novog poretka i da ga uvedu u novi tok stvari“, kaže Đorđević.
Đorđević ističe da je, za razliku od ostalih pozorišta u Vojvodini, čije je osnivanje dekretom potvrđivano u pokrajinskom centru, Pozorište u Vršcu poniklo spontano, inicijativom grupe uglednih društveno-političkih i kulturnih radnika.
„Osnivački odbor Narodnog pozorišta „Sterija“ u Vršcu činili su Mata Matejić, predsednik, Dimitrije Vučenov, profesor i sekretar tadašnjeg Narodnooslobodilačkog odbora grada Vršca, pesnik Vasko Popa, profesor Strahinja Kostić, slikar Svetislav Vuković, Vasa Milekić i Milan Petrov kao radnici u kulturi, Vlada Savić i Vitomir Bogdanović kao pozorišni radnici i drugi. Kolektiv Narodnog pozorišta „Sterija“, svim svojim sugrađanima, čestita jubilej – 80 godina vršačkog Pozorišta“, rekao je Đorđević.
