Ljudski životi ograničeni su kratkim vekom trajanja, ali za svakim od nas ostaje nasleđe, koje treba negovati za one koji dolaze.
Uvek je bilo onih koji grade, a ima i onih koji nisu sposobni ni da sačuvaju izgrađeno. Uvek je bilo onih koji podižu, a ima i onih što ruše, ruže i pokušavaju da ostave svoj lični pečat na nečemu što samo treba da neguju. Svrstavanje u ove ili one, zaostavština je po kojoj će nas pamtiti.
Saborna crkva Svetog Nikole ili Saborni hram Svetog Oca Nikolaja glavni je i najveći pravoslavni hram u Vršcu, smešten uz Vladičanski dvor, sedište Banatske eparhije SPC, kojoj je, pre samo nekoliko godina, kroz restituciju, vraćeno na stotine hektara i na desetine objekata. Naša eparhija važi za jednu od najbogatijih.
Saborni hram Svetog Oca Nikolaja podignut je u neoklasističkom baroknom stilu u periodu od 1783. do 1785. godine. Oktobra 1785. Saborni hram je osvetio Episkop vršački Vikentije Popović. Hram je dužine 48, širine 17 i visok je 54 metra. Rezbarije na ikonostasu kojeg više nema radio je Aksentije Marković iz Novog Sada 1805. godine, a ikone Pavle Đurković, u periodu od 1805. do 1807. godine. U periodu od 1865. do 1868. godine taj, stari ikonostas, obnovio je putujući nemački slikar St. G. Laufer. U njoj se nalazilo i 10 celivajućih ikona, koje je naslikao Nikola Nešković. Kažu da je sve to negde sačuvano, da ne propada, u vreme dok se ova crkva krečila iznutra i dok su se vadile kamene kocke kojima su dva veka hodale banatske vladike.
Veće popravke na Sabornom hramu rađene su u više navrata i to u periodu od 1909. do 1910., zatim 1945. i 1968. godine. Poslednje popravke rađene su u periodu od 2003. do 2007. godine i tada je zamenjen krovni pokrivač, okrečena je fasada, okrečena je i ponovo slika unutrašnjost, sređena je kompletna elektro-instalacija u celom hramu, uvedeno podno grejanje uz popločavanje poda celog hrama granitnim pločama, a kasnije je, sa spoljne strane, kroz zid, dodat i neki sulundar.
U hramu se, ispod soleje, nalazi grobnica vršačko-banatskih arhijereja, u kojoj su pohranjeni zemni ostaci episkopa vršačkih Josifa (Jovanovića- Šakabente), Petra (Jovanovića-Vidaka), Emilijana (Kengelca), Nektarija (Dimitrijevića) i episkopa banatskih dr Georgija (Letića), dr Vikentija (Vujića) i dr Visariona (Kostića).
Potrebno je novo renoviranje, kako bi se Hram sačuvao i kako bi se zaštitili đaci Osnovne škole „Vuk Karadžić“, jer je njima porta Hrama školsko dvorište.
Iz medija, bez namere da preispitujemo, saznajemo da je vrednost radova procenjena na oko 25 miliona dinara i da to prevazilazi mogućnost samofinansiranja.
Grad Vršac i Pokrajina prošlu godinu su vršačkim sveštenicima dali po milion i po, a Republika milion. I ove godine očekuju se ista sredstva. Sveštenstvu finansijski pomažu veliki vršački privrednici. Lokalna stovarišta obećala su donaciju materijala. Ljudi prolaze, vršačka Crkva ostaje, tu gde jeste, već 240 godina.
Ako možete, pomozite. U vršačkim lokalima postavljene su kutije za prikupljanje donacija, a objavljen je i račun za uplatu novca. Primalac je SPCO Vršac, svrha uplate Obnova hrama, a broj je 325-9500600060375-24.
Foto: ParakvadVŠ i eVršac
